HÌNH: trường cấp 1 này vợ tôi dạy lớp 3, từ trường này đi băng qua nhà thờ của Giáo Xứ Gio Linh rất gần
tác giả năm 1985 tại xã Sơn Mỹ bên cạnh là mái trường tranh rách nát sau lưng là mái trường tôn hình trên hết
NGƯỜI VIẾT LÚC Ở XÃ SƠN MỸ TỪ 1984-1995 CÓ KỶ NIỆM SÂU ĐẬM VỚI CHA NGUYỄN VÂN NAM DO SAO
Đầu năm 1983 tôi lập gia đình. Đúng 30 tuổi đời hai vợ chồng cũng là đồng môn và tơ duyên nên vợ chồng cũng là ông tơ bà nguyệt chọn trước để về cùng một nơi. Một chuyện quý bạn chưa hề biết là hai vợ chồng này cũng sinh một nơi là O Hóa, thôn Đệ tứ QT ngày xưa...
Lấy nhau rõ ràng, tôi là đứa nghèo. Theo vợ cô giáo vùng quê Sơn Mỹ, có con trai đầu lòng lên tạm trú trường Sơn Mỹ như hình trên. Mái trường Sơn Mỹ là nơi gia đình người viết che mưa đụt nắng cho đến lúc có đủ năm con mới rời quê hương đất khổ đi định cư nước Mỹ.
ĐIẾC KHÔNG SỢ SÚNG...CUỘC GẶP GỠ VỚI CHA NGUYỄN VÂN NAM
Sau khi sinh con trai đầu lòng, hết tết 1984 vợ chồng người viết lên tạm trú trường trên (hình). Vợ thì dạy học vừa nuôi con cũng tại ngôi trường nói trên. Mái trường tôn, vách xi măng từ thời Khẩn Hoang Lập Ấp di dân vào Bình Tuy nă 1973 bị sụp đổ gần một phòng. Trong hình bạn đọc sẽ thấy khoảng sáng trắng sau khung cửa sổ; nơi đó vợ chồng tôi sẽ tráp bằng phên lá cùng sửa lại thêm để làm phòng ở cho gia đình ban đầu và còn thêm hai giáo viên tạm trú nữa. Vừa làm bếp vừa ở, nước non rất hạn chế do giếng khô mạch nước...giờ kể lại chúng tôi không biết tại sao mình lại sống nổi như thế?
Như đã viết trên sao tôi đề "ĐIẾC KHÔNG SỢ SÚNG" ý nghĩa ra sao?
Lập gia đình trong hoàn cảnh hai bàn tay trắng. Hai năm đầu lên đó với vợ cùng đứa con trai con ngo ngoe trong chiếc nôi, vài con gà do mẹ gia cho làm vốn tôi hàng ngày thiết tha hay nói cho thật ra là thèm muốn bất cứ miếng đất nào dù xấu hay tốt để làm ra củ sắn củ khoai hầu sống qua ngày. Thế là bao nhiêu đất quanh trường tôi được phép cho canh tác hết. Đây là nhà trường cho phép, tôi vừa trú ngụ ở và giữ trường, được canh tác lấy lợi tức là ân huệ rồi. Chuyện 'mộng mơ' có vị trí một 'chức phu trường' thì hoàn toàn không có do tôi là người vừa ra tù 'cải tạo' và người hiệu trưởng có cảm tình chi, thì trên huyện cũng chẳng hề có "tiêu chuẩn" nào cho phép về chuyện lập thêm cái việc "phu trường" cả!?
Tiếp tục như thế và hình như tôi an phận mình từ đó lại rất hăng hái với cái cuốc trong tay. Mới ba mươi tuổi hơn, tôi rất khỏe, hơn nữa lười biếng lấy chi ăn ai nuôi mình và con đây? Vợ đi dạy trường quê lương vài chục bạc Bắc, mười ba ký gạo làm sao sống qua ngày? Cha mẹ hai bên đều nghèo?
Đất trường xung quanh ngày đó là 'của tôi' rồi. Nói như tiếng quê mình phải gắng mà "bươi móc" mà ăn. Tiếp tục, tôi lại dòm ngó những bờ đất nào xung quanh, nơi nào cỏ hoang mọc tốt tôi không quản sức tém cỏ lại lên vồng trồng khoai 'tuốt luốt'. Người viết dùng chữ "tuốt luốt" là thưa thật với bạn đọc. Đứa nông dân như kẻ này, bất cứ đất nào thấy cỏ tốt là "phang" cho đến một ngày...
Bờ đất bên đường không xa Nhà Thờ Gio Linh mấy, nhưng cỏ mọc rất tốt. Từ miếng đất trường của vc tôi nhảy qua con mương lỡ là đến thôi. Tiện lợi quá kẻ này liền tấp cỏ lại, nhằm lên vồng trồng khoai.
Đang lui hui tém đất, tôi bỗng giật mình...một người tầm thước dáng đi chắc nịt đang bước tới gần tôi đi sau là một anh tuổi na ná với tôi.
Người lạ đó nói lớn:
-Ai cho anh cuốc đất ở đây? đất này là đất của Cha bộ anh không biết hả?
Giọng ông nói khá lớn vẻ tức giận.
Tôi quá bất ngờ, do cứ đinh ninh là đất vô chủ và trả lời lí nhí...
- Đất này là đất...hoang mà?
-Đất này là đất của CHA, hỏi anh đội trưởng này xem?
Thì ra anh đi theo đó là anh đội trưởng sản xuất trong thôn 4 của xã Sơn Mỹ!
Anh đội trưởng, tới giọng anh chỉ nho nhỏ với tôi. Dù sao con anh cũng là học trò của vợ tôi. Trong thôn ai cũng biết mặt tôi, "chồng Cô Huệ, chồng cô Huệ..." như mấy đứa học trò từ trong nhà hay la to mỗi khi tôi vào rừng đốn củi, đi ngang nhà chúng.
Hoàn cảnh anh đội trưởng nửa thì nể Cha nửa nể người chồng cô giáo...
- Đất ni là đất của CHA eng nờ, khôn phải đất hoang mô eng?...
Tôi nghe vậy cụt hứng, cũng lí nhí nói vài lời chi đó với CHA rồi vác cuốc nhảy qua lại con mương đất lở, đi về.
Sau lưng tôi có tiếng CHA đi trở về nhà thờ nói gì với người đội trưởng...tôi chẳng còn nghe. Mà nghe làm chi nữa? cái tội của tôi "to đùng' khi không đất của CHA lại dám vác cuốc qua "phang"?!
MỘT CUỘC GẶP GỠ BẤT NGỜ VỚI CHA NGUYỄN VÂN NAM
Trời hơi xế, vừa ăn trưa vừa kể câu chuyện đáng tự thẹn cho vợ nghe thì có tiếng ai trước phòng. Có một người vừa tới trước phòng trường và nói cho hai vợ chồng tôi rằng:
CHA NAM MUỐN GẶP TÔI BÊN NHÀ THỜ?!
Người kể khá bất ngờ và lúng túng, không biết chuyện chi đây lành hay dữ?
Bà xã tôi trấn an:
-Eng cứ qua bên cha đi, khôn răng mô! người bên nhà thờ cả chị Xuân em đều quen hết mà!
Thôi cứ đi thử xem?!
Thật vậy, tôi chẳng hề ngờ người ra la rầy mình đó là CHA giáo xứ, rồi mấy giờ sau lại đòi "gặp" mình sao mà không lo được? Hơn nữa cả đời tôi chưa hề tới nhà thờ lần nào. Dưới kia, Động Đền chỉ có hai người Cha Cẩm và Tôi hai người một hoàn cảnh là được "trả quyền công dân" cùng một lần thế mà kẻ này chưa hề vào nhà thờ Tin Mừng thăm Cha Cẩm lần nào? Giờ đây lại được cha Nam gọi gặp?
HÌNH NHÀ THỜ GIO LINH HIỆN NAY
cái sân ngày xưa nay có khác đi và cái nhà dưới của Nhà Thờ Gio Linh có xây thêm 1 tầng khác xưa
Nhà thờ của Cha Nam xem chừng ở phía đất thấp hơn phía đất của Chợ Sơn Mỹ, ngoài con đường đất đỏ có xe chạy.
Đứng trước căn nhà dưới (hình trên) tôi đợi người đó vô báo cho Cha Nam hay tôi đã qua.
Hình như Cha Nam đang nghỉ trưa. Khuôn mặt ông giờ đây khác hẳn ban sáng. Cha đon đả bảo tôi cứ ngồi xuống, ngồi xuống ...nói chuyện.
Cha lấy đâu ra dĩa kẹo bánh gì đó tôi đã quên. Hai ngươi ngồi bệt trước cái hiên nhà (hình trên) nói chuyện. Thì ra CHA hỏi giáo dân Gio Linh và CHA biết "lý lịch" của tôi. Có thể anh đội trưởng trong phần trên nói lại với CHA.
Giọng Cha Nam xem chừng ôn tồn và gần gũi hơn. Cha hỏi tôi ở tù đâu? cha mẹ ở đâu hiện tại. Cha cho tôi biết cha có làm Hiệu Trưởng trường tư thục Thanh Linh dưới Động Đền trước 1975...
Cha còn nhớ nhạc phụ tôi có đứa con gái, Trần thị Bạch Yến học sinh xuất sắc nhất của trường Thanh Linh hồi đó. Một thời VNCH vẫn còn và tôi là người Sĩ Quan QLVNCH chứ đâu "tội nghiệp" như bấy giờ..
Nói sao hết cảm tình nảy sinh giữa hai người sau khi hiểu hoàn cảnh nhau. Lòng Cha Nam lại bồi hồi khi nghe tôi kể chuyện cùng được "trả quyền công dân" với Cha Lê Đình Cẩm dưới xã Tân Thiện.
Chợt Cha Nam, như nhớ ra điều chi:
- Ôi Cha quên cha quên...nói, cái mẫu đào lộn hột của cha ngoài nớ là của Cha, anh cứ trồng khoai đi, trồng hết càng tốt. Cha cũng có lợi mà anh cũng có lợi mà.
Chỉ có thế, người viết ríu rít cám ơn Cha Nam. Nhớ đúng vào hoàn cảnh ngày đó, được đất trồng khoai thì sướng biết chừng nào cho người tù cải tạo mới về.
Đường qua Nhà Thờ Gio Linh ngày đó có hàng cây anh đào mới trồng hoa nở trắng phau. Vợ chồng người viết khá thích. Qua lại với Cha Nam vài lần người viết còn qua xin CHA vài cành hoa Anh Đào để về dăm trồng. Một thời gian mấy cành hoa anh đào của Cha Nam bắt đầu nở trước mái trường nhà tôi đang tạm trú. Ngày tết, đứng ru đứa con gái đầu lòng nhìn hoa anh đào nở tự nhiên tôi cảm tác một vài câu thơ ngắn ngủi. Thú thật tôi không có khiếu thơ, nhưng mấy câu thơ sau là thật vào hồi đó may sao người kể chuyện còn tìm ra được:
Bâng khuâng liễu rũ bên thềm
Rán tây hiu hắt tiễn chiều xuân qua
Lao xao một nhánh anh đào
Chim nào chưa hót cho mùa xuân tươi
Nao nao lòng bỗng lạnh lùng
Tiếc xuân sao lại hững hờ với xuân .
xã Sơn Mỹ Hàm Tân Tết Canh Ngọ 1990 (2/2/1990)
ngày tết dưới mái thảo trang /nhớ về những nhánh hoa anh đào của linh mục Nguyễn vân Nam chăn dắt giáo xứ xã Sơn Mỹ ,tôi đã đem về trồng quanh ngôi trường cũ xưa.
Đinh trọng PhucN
See less
No comments:
Post a Comment