Thursday, May 7, 2026

50 LỜI DẠY CỦA ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA XIV SỐ 5





ĐẠT LAI LẠT MA  VÀ THỦ TƯỚNG ẤN ĐỘ NĂM 1959 (A young Dalai Lama with Jawaharlal Nehru. | Claude Arpi) sau khi TRUNG CỘNG CƯỠNG CHIẾM TÂY TẠNG 


***


 201 -  Lòng sợ hãi, thù ghét cùng tâm nghi ngại sẽ thu hẹp trí tuệ- nhưng chính lòng từ bi sẽ mở rộng trí tuệ cho bạn.


"Fear, hatred, and suspicion narrow your mind - compassion opens it." ~ Dalai Lama


202- Cốt lõi của mọi tôn giáo đều đặt vào lòng yêu thương, trắc ẩn cùng tha thứ. Lòng tốt mới là thứ tôn giáo đích thực. Chẳng quan trọng bạn được học hay chưa, bạn có tin vào kiếp tái sinh hay không, cũng như bạn có tin Chúa hay tin Phật hay đức tin vào tôn giáo khác, trong cuộc sống hàng ngày bạn phải là người tử tế

 "The essence of all religions is love, compassion and tolerance. Kindness is my true religion. No matter whether you are learned or not, whether you believe in the next life or not, whether you believe in God or Buddha or some other religion or not, in day-to-day life you must be a kind person." ~ Dalai Lama


203 -Có một số đệ tử có thưa với tôi rằng, sau khi nghe được ý tưởng của tôi, trí tuệ của họ đạt được nhiều hạnh phúc hơn

"Number of people have said to me, after hearing your thinking, their mind becomes much more happier." ~ Dalai Lama


204 - Nguồn hạnh phúc sau hết của tâm hồn tôi chính là sự an bình nội tâm. Không gì có thể phá hủy được nó ngoại trừ sự giận dữ của chính tôi


"The ultimate source of my mental happiness is my peace of mind. Nothing can destroy this except my own anger." ~ Dalai Lama


205- Chúng ta hãy cố gắng nhận ra giá trị quí báu từng ngày

"Let us try to recognize the precious nature of each day." ~ Dalai Lama'


206- Bạn cần phải tự tin và quyết tâm lấy: Cảm giác lo ngại, chán nản cùng thất vọng thực chất không bao giờ giúp bạn thay đổi hoàn cảnh của mình 

 "You need self-confidence and determination: feeling depressed and losing hope will never really help to correct any situation." ~ Dalai Lama


207 - Tôn giáo chẳng khác lúc chúng ta đang đi ăn tối với bạn. Mỗi người chọn một món khác nhau, nhưng tất cả chúng ta đều vẫn ngồi chung một bàn


"Religion is like going out to dinner with friends. Everyone may order something different, but everyone can still sit at the same table." ~ Dalai Lama


208- Học hỏi và thực hành, hai thứ đều quan trọng nhưng phải đi đôi với nhau. Niềm tin thiếu tri thức tức không đầy đủ. Niềm tin cần phải được củng cố qua lý trí. Tuy thế sự hiểu biết qua lý thuyết suông mà không áp dụng vào thực tế thì rất ít hữu dụng. Bất cứ điều gì chúng ta học được, chúng ta nên áp dụng vào cuộc sống hàng ngày

 "Study and practice are both very important, but they must go hand in hand. Faith without knowledge is not sufficient. Faith needs to be supported by reason. However intellectual understanding that is not applied in practice is also of little use. Whatever we learn from study we need to apply sincerely in our daily lives." ~ Dalai Lama'


209- Hòa bình có thể tồn tại phải nhờ vào nơi nào người ta tôn trọng nhân quyền. Nơi mà con người được ăn no, nơi mà mọi cá nhân và các quốc gia có tự do. Hòa bình thực sự trong chính mỗi con người và thế giới quanh ta chỉ có thể đạt được khi con người phát triển được hòa bình nội tâm

 "Peace can only last where human rights are respected, where the people are fed, and where individuals and nations are free. True peace with oneself and with the world around us can only be achieved through the development of mental peace." ~ Dalai Lama


210 - Hậu quả nguy nhất sẽ đến khi các chính khách hay kẻ cai trị quên đi nguyên tắc về đạo đức

"Dangerous consequences will follow when politicians and rulers forget moral principles. Whether we believe in God or karma, ethics is the foundation of every religion." ~ Dalai Lama




211- Chúng ta như ngọn đèn, hãy xua tan bóng tối u minh 

 "Like a lamp, dispelling the darkness of ignorance" ~ Dalai Lama


212-Lòng Từ Bi chưa đủ, chúng ta phải biết hành động

 "It's not enough to be compassionate. You must act." ~ Dalai Lama


213 -Khi bạn biết bắt tay cứu trợ cho nhu cầu của tha nhân, cái lợi làm ra từ công việc đó sẽ giúp đầy nhu cầu chính bạn 

"When you engage in fulfilling the needs of others, your own needs are fulfilled as a by-product." ~ Dalai Lama


214- Tính tự kỷ luật cho mình, mặc dù khó khăn và không phải luôn dễ dàng khi chiến đấu với nó

 "Self-discipline, although difficult, and not always easy while combating


 215-  Nếu tâm trí bình an, đầy tư tưởng tích cực, thân ta sẽ không dễ nhuốm bệnh

 "If the mind is tranquil and occupied with positive thoughts, the body will not easily fall prey to disease" ~ Dalai Lama


216- Mục đích của mọi truyền thống tôn giáo lớn không phải chú tâm vào xây dựng đền đài miếu mạo to lớn bên ngoài, mà chính là tạo dựng ra nhiều ngôi đền của thiện tâm cùng lòng trắc ẩn nội tâm ngay trong trái tim ta

 "The purpose of all the major religious traditions is not to construct big temples on the outside, but to create temples of goodness and compassion inside, in our hearts." ~ Dalai Lama


217- Nếu chúng ta kiên trì nỗ lực dựa trên nền giáo dục đúng đắn, chúng ta có khả năng thay đổi thế giới

 "If we make consistent effort, based on proper education, we can change the world." ~ Dalai Lama


218- Mục đích chính yếu nhất của cuộc đời chúng ta là hạnh phúc, thứ từng nuôi dưỡng bằng hi vọng. Chúng ta tuy chưa bảo đảm chắc chắn về tương lai, nhưng chúng ta tồn tại được bằng hi vọng những điều tốt đẹp cho ngày mai. Hi vọng đồng nghĩa với vấn đề tiếp tục đi tới, tiếp tục suy nghĩ- "Ta có thể làm điều đó". Điều đó sẽ mang lại sức mạnh nội tâm, lòng tự tin, khả năng làm những gì ta sẽ thực hiện một cách trung thực, thẳng thắn, minh bạch

"The very purpose of our life is happiness, which is sustained by hope. We have no guarantee about the future, but we exist in the hope of something better. Hope means keeping going, thinking, ‘I can do this.’ It brings inner strength, self-confidence , the ability to do what you do honestly, truthfully and transparently." ~ Dalai Lama


219- Hãy xét đoán thành công của bạn qua những gì bạn từ  bỏ được, ngõ hầu đạt được nó

 "Judge your success by what you had to give up in order to get it." ~ Dalai Lama


220- Lòng từ bi không phải là công việc của tôn giáo, nó là công việc của con người. Điều đó chẳng xa xỉ, nó cần thiết giúp cho bình an và ổn định nội tâm chúng ta. Điều đó quan trọng cho sự sống còn của con người.

 "Compassion is not religious business, it is human business, it is not luxury, it is essential for our own peace and mental stability, it is essential for human survival." ~ Dalai Lama




ngồi chính giữa là Đức Đạt Lai Lạt Ma 14


221 - Nếu tôi chỉ biết hạnh phúc cho riêng mình, sẽ có ít cơ hội đưa đến hạnh phúc hơn. Nếu tôi cảm thấy hạnh phúc khi mang lại nhiều điều tốt lành cho tha nhân, sẽ có hàng tỷ cơ hội mang hạnh phúc tới tôi.

"If I am only happy for myself, many fewer chances for happiness. If I am happy when good things happen to other people, billions more chances to be happy!" ~ Dalai Lama


222- Thay vì bám víu vào e sợ và nghi ngờ chúng ta cần nghĩ và cảm thông đến tha nhân không nên gọi là "Họ" mà cùng gọi là "Chúng Ta"

 "Instead of harboring fear and suspicion we need to think of other people not as ‘them’ but ‘us’." ~ Dalai Lama 


223 - Nếu có tình thương thực sự, hi vọng chúng ta sẽ có nhiều gia đình thật sự, tình anh em thật sự, sự bình tâm thực sự cùng hòa bình thực sự. Khi trong tâm ta đã mất đi tình thương yêu rồi thì lúc đó ta sẽ thấy ai cũng là kẻ thù cả, lúc đó dù tri thức bao nhiêu, giáo dục bao nhiêu, của cải bao nhiêu cũng chẳng còn quan trọng nữa mà chỉ có đau khổ, rối loạn đưa đến chúng ta thôi

"If there is love, there is hope that one may have real families, real brotherhood, real equanimity, real peace. If the love within your mind is lost and you see other beings as enemies, then no matter how much knowledge or education or material comfort you have, only suffering and confusion will ensue." ~ Dalai Lama


224 - Tôi luôn cố gắng chia sẻ với tha nhân ý tưởng giúp họ giàu lòng từ bi hơn là chỉ mong muốn họ thành người mộ đạo

"I always try to share with others the idea that in order to become compassionate it is not necessary to become religious." ~ Dalai Lama


225- Do thế kỷ Hai Mươi là thế kỷ của bạo lực, chúng ta hãy gắng làm sao giúp cho thể kỷ Hai Mươi Mốt trở thành thể kỷ của ĐỐI THOẠI

 "Because the twentieth century was a century of violence, let us make the twenty-first a century of dialogue." ~ Dalai Lama


226 - Mọi người ai cũng muốn có đời sống hạnh phúc, một tâm trí an nhàn, tuy nhiên chúng ta phải biết làm sao hành động để tạo cho được sự bình an trong tâm hồn

"Everybody wants a happy life and a peaceful mind, but we have to produce peace of mind through our own practice." ~ Dalai Lama


227 - Tôi muốn nói mà chẳng hề lưỡng lự rằng mục đích của đời sống chúng ta chính là HẠNH PHÚC

"I want to say, without hesitation, the purpose of our life is happiness." ~ Dalai Lama


228-Trách nhiệm không phải chỉ nằm ở lãnh đạo các quốc gia hay những ai được bầu ra để thi hành trọng trách nào đó. Trách nhiệm nằm ở mọi cá nhân

 "Responsibility does not only lie with the leaders of our countries or with those who have been appointed or elected to do a particular job. It lies with each of us individually." ~ Dalai Lama


229- Khi nhận thức ra tiềm năng cá nhân bằng sự tự tin vào khả năng chính mình, con người có thể xây dựng một thế giới hoàn mỹ hơn

 "With realization of one's own potential and self-confidence in one's ability, one can build a better world." ~ Dalai Lama


230- Chìa khóa đưa tới hạnh phúc thực sự nằm trong tay ta. Hãy nghĩ như thế để khám phá ra những giá trị quan yếu từ lòng tử tế, tình anh em cùng tính vị tha. Càng hiểu rõ lợi ích đến từ các giá trị trên, chúng ta càng muốn tìm cách chống lại những gì làm tổn hại chúng- bằng cách này chúng ta sẽ có khả năng mang lại sự chuyển đổi nội tâm

 "The key to genuine happiness is in our hands. To think this way is to discover the essential values of kindness, brotherly love and altruism. The more clearly we see the benefits of these values, the more we will seek to reject anything that opposes them; in this way we will be able to bring about inner transformation." ~ Dalai Lama



His Holiness the Dalai Lama Arrives at Drepung Gomang Monastery, Karnataka

December 12, 2025

hình- Đức Đạt Lai Lạt Ma đáp máy bay tới Đền Drepung Gomang Monastery, Karnataka Ấn Độ ngày 12/12/2025 để chủ trì lễ tấn phong tu sĩ Tây Tạng tại đó



231 - Mọi thứ bạn làm đều có hiệu quả và tác động

"Everything you do has some effect, some impact." ~ Dalai Lama

232- Hạnh phúc quyết định tại tâm hơn là ngoại cảnh

 "Happiness is determined more by one's state of mind than by external events." ~ Dalai Lama

233 -Phẩm chất mọi thứ chúng ta tạo ra căn cơ đi từ động cơ khiến chúng ta hành động, nói ra, thậm chí từ ý nghĩ. Từ đó điều quan yếu nhất là hàng ngày chúng ta phải xét xem động cơ đó có thiện hay không? Nếu ta biết nuôi dưỡng lòng tôn trọng tha nhân thì rõ ràng cái động cơ đó sẽ chân thành. Nếu chúng ta phát triển lòng quan tâm thực sự với tha nhân, thì hành động của ta sẽ là tích cực

"The quality of everything we do: our physical actions, our verbal actions, and even our mental actions, depends on our motivation. That's why it's important for us to examine our motivation in our day to day life. If we cultivate respect for others and our motivation is sincere, if we develop a genuine concern for others’ well-being, then all our actions will be positive." ~ Dalai Lama


234-Thực hành tính vị tha là phương cách đích thực giúp chúng ta sống với tư cách là con người, đây không phải là hành vi dành riêng cho các tín hữu. Đã là con người, thì mục đích chúng ta sống sao cho có ý nghĩa bằng một trái tim nồng ấm. Thật là ý nghĩa khi ta trở thành bạn với mọi người. Nguồn hòa bình thực sự nhất nằm trong gia đình ta, bạn bè và láng giềng ta đó là tình yêu thương và lòng trắc ẩn

 "The practice of altruism is the authentic way to live as a human being, and it is not just for religious people. As human beings, our purpose is to live meaningful lives, to develop a warm heart. There is meaning in being everyone's friend. The real source of peace amongst our families, friends and neighbours is love and compassion." ~ Dalai Lama

235- Chúng ta hãy nhớ cho rằng tình yêu thương vĩ đại hay thành tựu vĩ đại nào cũng có những rủi ro vĩ đại cả

 "Take into account that great love and great achievements involve great risk." ~ Dalai Lama

236 - Bạn chớ nên có mâu thuẫn giữa lời nói, con người đích thực và hành động của mình

"Have no discrepancy between what you say, what you are and what you do." ~ Dalai Lama

237- Nuôi dưỡng sự chăm lo cùng quan tâm đến tha nhân chính là ta biết tăng trưởng sự tốt đẹp của nội tâm. Khó khăn hay vấn nạn bạn đương đầu không quan trọng, về toàn cảnh mà nói những khó khăn đó sẽ ít quan trọng hay gây rắc rối cho bạn. Chính sức mạnh nội tâm, sự tự tin cùng lòng dũng cảm bạn có được đó chính là qua sự quan tâm đến nhu cầu của người khác thay cho chỉ lo cho lợi ích riêng mình, chính đó sẽ mang tới cho bạn tâm trạng hài lòng bình an sâu sắc hơn

 "Cultivating care and concern for others gives rise to a kind of inner strength. No matter what difficulties or problems you face, in this wider context they’ll seem less significant and troubling to you. The inner strength, self-confidence and courage you gain by focussing on others’ needs instead of your own, brings with it a deep, calm sense of satisfaction." ~ Dalai Lama


238 - Nếu ta cứ chìm đắm trong oán hận và việc trả thù nó sẽ mang lại nhiều đau khổ cho bản thân và ngưới khác nhiều hơn trong đời này và ngay cả các đời sau nữa mà thôi

"Indulgence in resentment and vengeance will only further increase miseries to oneself and others in this life and in lives to come." ~ Dalai Lama

239 - Giá như chúng ta có cơ hội từ không gian nhìn xuống thế giới này, chúng ta sẽ không còn thấy ranh giới nước này với nước khác. Dưới mắt ta chỉ là một hành tinh bé nhỏ và chỉ một mà thôi

"If we looked down at the world from space, we would not see any demarcations of national boundaries. We would simply see one small planet, just one." ~ Dalai Lama

240 -Trong đời sống hàng ngày sẽ có lối suy nghĩ nào đó giúp ta hạnh phúc nhưng cũng có lối suy nghĩ nào đó làm ta mất hạnh phúc. Nói cách khác, chính trạng thái nào đó từ tâm mang tới cho chúng ta vấn nạn, chúng ta cần dứt bỏ nó đi

"In our daily life a certain way of thinking makes us happy, and a certain way of thinking makes us unhappy. In other words, there are certain states of mind which bring us problems, and they can be removed." ~ Dalai Lama


TẠI ĐỀN DREPUNG GOMANG ẤN ĐỘ ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA CHỦ TRÌ BUỔI THỌ GIỚI SƯ TÂY TẠNG CHO CÁC TU SĨ NGÀY 12/12/2025 


241- Căn cơ thất bại trong cuộc đời chúng ta đó là do ta nghĩ "Ôi tôi vô dụng và bất lực quá". Điều cần thiết là ta hãy suy nghĩ thật mạnh mẽ, thật quyết đoán rằng "Tôi có thể làm được" mà chẳng hề khoe khoang hay lo lắng chút nào

 "The deep root of failure in our lives is to think, 'Oh how useless and powerless I am.' It is essential to think strongly and forcefully, 'I can do it,' without boasting or fretting." ~ Dalai Lama

242- Hòa bình thế giới phải phát xuất từ hòa bình nội tâm. Hòa bình không chỉ đơn thuần chỉ tình trạng chấm dứt bạo lực. Theo tôi, hòa bình đó là lúc lòng từ bi đang được biểu hiện

"World peace must develop from inner peace. Peace is not just mere absence of violence. Peace is, I think, the manifestation of human compassion." ~ Dalai Lama

243- Bất cứ lúc có sự thử thách chính là cơ hội cho ta đương đầu với nó nhằm thể hiện ý chí cùng quyết tâm của ta

 "Whenever there is a challenge, there is also an opportunity to face it, to demonstrate and develop our will and determination." ~ Dalai Lama

244-Sự nồng ấm và tình cảm chúng ta nhận được không quan trọng bằng nồng ấm và tình cảm chúng ta cho đi. Ban phát sự nồng ấm cùng tình cảm đó là lúc ta thật lòng quan tâm với tha nhân. Nói cách khác, hạnh phúc đích thực chỉ có thông qua lòng từ bi. Do vậy chúng ta hiểu ra lòng yêu thương quan trọng hơn được yêu

"Even more important than the warmth and affection we receive, is the warmth and affection we give. It is by giving warmth and affection, by having a genuine sense of concern for others, in other words through compassion, that we gain the conditions for genuine happiness. More important than being loved, therefore, is to love." ~ Dalai Lama

245 - Giận và ghét sẽ dẫn tới lo sợ; chỉ có lòng từ bi và quan tâm tới tha nhân mới cho phép chúng ta phát triển được sự tự tin rồi từ đó mới tạo ra lòng tin tưởng cùng tình thân hữu

"Anger and hatred lead to fear; compassion and concern for others allow us to develop self-confidence, which breeds trust and friendship." ~ Dalai Lama

246- Hầu hết vấn nạn của ta đều bắt nguồn từ lòng ham muốn cuồng nhiệt và đeo cứng vào những thứ mà ta cứ lầm tưởng chúng sẽ tồn tại lâu dài

 "Most of our troubles are due to our passionate desire for and attachment to things that we misapprehend as enduring entities." ~ Dalai Lama

247- Mỗi một chúng sinh, ngay cả những ai thù địch với ta, thảy đều  sợ đau khổ như ta. Ai  cũng mưu cầu hạnh phúc như ta từng tìm kiếm. Ai cũng có quyền như chúng ta là được hạnh phúc cùng tránh đau khổ. Vậy chúng ta hãy chăm sóc tha nhân bằng tất cả tấm lòng, kể cả bạn và thù. Chính đây mới là điều căn bản của lòng từ bi đích thực

 "Every single being, even those who are hostile to us, is just as afraid of suffering as we are, and seeks happiness in the same way we do. Every person has the same right as we do to be happy and not to suffer. So let's take care of others wholeheartedly, of both our friends and our enemies. This is the basis for true compassion." ~ Dalai Lama


248 - Càng nghĩ tới bản thân bạn, bạn càng ích kỷ hơn, nhiều vấn nạn dù nó nhỏ cũng gây rắc rối cho tâm trí bạn.  Càng nghĩ tới chữ "Tôi" mạnh chừng nào tư tưởng của bạn lại càng hẹp hòi thêm chứng đó; Khi đó các vấn nạn dù nhỏ bạn cũng không chịu đựng được. Trái lại, nếu sự quan tâm của bạn chỉ lo cho tha nhân nhiều chừng nào thì tư tưởng của bạn sẽ rộng rãi thêm chừng đó, các khó khăn không tránh được trong đời càng ít làm phiền cho bạn hơn

"The more you think about your own self, the more self-centred you are, the more trouble even small problems can create in your mind. The stronger your sense of 'I', the narrower the scope of your thinking becomes; then even small obstacles become unbearable. On the other hand, if you concern yourself mainly with others, the broader your thinking becomes, and life's inevitable difficulties disturb you less." ~ Dalai Lama


249 - Tâm linh chân chính là thái độ tinh thần mà bạn có thể thực hành bất cứ lúc nào

"True spirituality is a mental attitude you can practice at any time." ~ Dalai Lama


250 - Tôi tin rằng bất cứ truyền thống tôn giáo nào đều có một căn cơ to lớn là phát huy lòng từ bi, lòng quan tâm chăm sóc lẫn nhau cùng tinh thần hòa giải. Tuy nhiên, tôi cũng tin rằng một người dù không có niềm tin tôn giáo, họ vẫn có thể là một người rất tốt- chân thành cùng trái tim nhân hậu, biết quan tâm đến tha nhân- mà chẳng cần phải có một niềm tin tôn giáo cụ thể nào

"My belief is that the various religious traditions have great potential to increase compassion, the sense of caring for one another, and the spirit of reconciliation. However, I believe that a human being, without religious faith, can be a very good person - sincere, a good heart, having a sense of concern for others - without belief in a particular religious faith." ~ Dalai Lama



Wednesday, May 6, 2026

NGỤ NGÔN- CHỚ VĨ CUỒNG

 



Chú MUỖI kia tuy nhỏ bé nhưng cứ bay vo ve kêu ồn cả lên trên đồng cỏ. Bay xong chú lại đậu trên đỉnh sừng của chú BÒ đang gặm cỏ cạnh đó. 

Sau một hồi nghỉ ngơi chán chê MUỖI ta sửa soạn bay đi nơi khác. Nhưng trước khi bỏ đi chú cũng biết xin Bò Đực tha lỗi cho chú do dám dùng sừng của Bò làm chỗ nghỉ ngơi.

Đã thế, MUỖI còn giở giọng nói nửa lịch sự nửa khoe khoang...

-Ta bay đi rồi, chắc hẳn bác BÒ vui mừng lắm nhỉ?

Bác BÒ thủng thẳng trả lời MUỖI:

-Ngươi có đậu hay không chẳng thay đổi gì cả! thậm chí ta chẳng có cảm giác nào khi ngươi đậu trên sừng ta mà?!


 LỜI BÀN 

Trên đời này có lắm kẻ mắc chứng VĨ CUỒNG do cứ cho mình là "vĩ đại" nhất trong mắt người khác. Thật sự đây là chứng bệnh tâm lí do từ cái TÔI tự tôn hay tự cao quá mức mà sinh ra. Người Vĩ Cuồng lâu ngày sinh ra hoang tưởng thường cho mình là quan trọng nhất là "cái rốn của vũ trụ". Thực chất có họ hay không có họ thì thế giới vẫn vậy đó thôi. Tâm lí tự tôn hay vĩ cuồng thường đem lắm điều tai hại cho bản thân.

Tâm lí càng nhỏ nhen thì bệnh tự kiêu tự phụ càng tăng. Thế giới càng lúc càng đa đoan nhiễu loạn, xét cho cùng cũng từ chứng vĩ cuồng do người cầm đầu chính sách thống lĩnh cường quốc sinh ra. Thứ chính khách của siêu cường càng vĩ cuồng chừng nào thì bất hạnh cho nước đó và luôn cả thế giới nhiều chừng đó. Rõ ràng vĩ cuồng là hiểm họa khôn lường?!

 Bậc thức giả từng sống khiêm cung thường rất dễ biết, do họ ít nói về cái tôi của họ mà học hỏi và đề cao tha nhân phần nhiều.


A Gnat flew over the meadow with much buzzing for so small a creature and settled on the tip of one of the horns of a Bull. After he had rested a short time, he made ready to fly away. But before he left he begged the Bull's pardon for having used his horn for a resting place.

"You must be very glad to have me go now," he said.

"It's all the same to me," replied the Bull. "I did not even know you were there."


-0-0-0-




CON SÓI XẢO TRÁ VÀ CÔ CÒ NGÂY THƠ 


Sói là con vật tham ăn tục uống, bởi thế một ngày hắn mắc nghẹn khúc xương ngay giữa cuống họng. Khúc xương lên không được xuống cũng không xong làm sói ta đau đớn vô cùng rồi không còn ăn uống gì được nữa?! 

Chẳng ai lạ gì đây là bản tính cố hữu của gã ta chính hiệu là thứ Sói tham ác mà ra.

Sói đau quá bèn vội chạy tới gõ cửa nhà Cô Cò. Sói tin chắc cái mỏ dài của Cô sẽ giúp gắp được khúc xương trong họng của Sói.

-Ta hứa sẽ thưởng cho cô trọng hậu nếu cô Cò gắp được khúc xương đó ra cho ta!

Dĩ nhiên là bạn thấy đó, Cô Cò phải nghiêng đầu sâu vào mõm Sói như vậy thì là chuyện mạo hiểm vô cùng? Thế nhưng do tham phần thưởng Sói hứa nên Cò vẫn gắng liều thò đầu vào sâu trong mõm Sói và gắp khúc xương đó ra..,

Xương gắp ra xong lúc Sói dợm cẳng bước đi,

 Cò la hoảng lên:

-Thế thì phần thưởng cho ta đâu?

Sói gian ác kia ngoảnh đầu lại nhe nanh ra:

-Gì? Phần thưởng hả? Bộ ngươi không thấy ta thưởng cho vậy là chưa đủ sao? Khi ngươi rút đầu ra mà ta không đớp cho một phát đó là PHẦN THƯỞNG LỚN LẮM RỒI hiểu chưa hả?


LỜI BÀN

Đối với phường bất nhân gian ác chúng ta không giao thiệp đây là phương pháp tự bảo vệ tốt nhất. 

Quân bất lương dù lúc đầu ra vẻ hiền lành nhưng cuối cùng nó sẽ lộ bản chất nham hiểm tráo trở tàn ác ra mà thôi. Người ta nói 

Nhân bất nghĩa bất giao vật bất nghĩa bất thủ 

Đó là cách sống an toàn và đạo đức mà thôi




A Wolf had been feasting too greedily, and a bone had stuck crosswise in his throat. He could get it neither up nor down, and of course he could not eat a thing. Naturally that was an awful state of affairs for a greedy Wolf.

So away he hurried to the Crane. He was sure that she, with her long neck and bill, would easily be able to reach the bone and pull it out.

"I will reward you very handsomely," said the Wolf, "if you pull that bone out for me."

The Crane, as you can imagine, was very uneasy about putting her head in a Wolf's throat. But she was grasping in nature, so she did what the Wolf asked her to do.

When the Wolf felt that the bone was gone, he started to walk away.

"But what about my reward!" called the Crane anxiously.

"What!" snarled the Wolf, whirling around. "Haven't you got it? Isn't it enough that I let you take your head out of my mouth without snapping it off?"

Expectno reward for serving the wicked

NGỤ NGÔN - LÚC BẤT HẠNH MỚI BIẾT AI LÀ BẠN TỐT











 
ĐÔI  BẠN  QUA RỪNG  GẶP  GẤU 

Đôi bạn cùng đi chung để vượt qua cánh rừng rậm rạp. Vừa vào rừng thình lình có con gấu to lớn từ một bụi rậm nhảy xổ ra. Một người chỉ lo cho mạng mình nên nhảy vội lên một cành cây cao tránh gấu. 

Người bạn còn lại đã trễ, không biết cách nào chống lại con thú nên buông mình nằm yên bất động trên mặt đất.  Mắt anh nhắm nghiền giả chết. Người này tin giả chết hi vọng Gấu tha mạng do anh nghe người ta kể lại gấu không bao giờ đụng vào xác chết bao giờ?

Không ngờ đó là sự thật! 

Thật quá may mắn cho anh bạn đang nằm ngay đơ này...Gấu ta chỉ ngửi ngửi vào đầu anh xong nó hình như tin chắc đây chỉ là xác chết nên bỏ đi mất.

Thấy đã an toàn người bạn trên cây giờ mới  nhảy xuống. Sau khi đứng yên anh ta mới hỏi người bạn vừa thoát nạn:

-Hình như con Gấu nó nói nhỏ vào tai bạn gì đó phải không ? Nó nói gì vậy?

Anh bạn kia thủng thẳng trả lời: 

-Con Gấu nói..."Anh bạn à, bạn hoàn toàn thiếu thông minh khi lại đi chung với một gã chỉ biết bỏ chạy vào  phút lâm nguy, biết không?"

LỜI BÀN của ĐHL

Bình thường lúc chúng ta ăn nên làm ra đời sống có phần khấm khá thường đi theo chuyện bầu bạn rộn ràng hỉ hả lắm. Trà dư tửu hậu lúc nào mà chẳng vui vẻ đoàn kết. Bạn bè đông lắm, người ủng hộ ta cũng bộn. Thói đời người ta phù thịnh chứ ít ai phù suy. Phải đến lúc chúng ta gặp vận hạn, thời làm ăn suy vong mới thấy ai là người bạn chung thủy với ta. Phải nhớ nằm lòng chớ nên kết bạn khi mâm cao cỗ đầy đây chỉ là bạn rượu mà hãy kết bạn lúc khốn khó mới hi vọng đây là tình bạn thật lòng. Tình bạn cốt ở sự Chung thủy, ngọt bùi chia xẻ hơn là giá trị lợi dụng. Trung thành và chung thủy nằm ở tính bè phái, phường hội đây là chung thủy tạm bợ chỉ là giá trị lợi dụng mà thôi. Walter Winchelf (1897-1972) một nhà báo xa xưa của Mỹ có nói câu khá hay...
-Người bạn thật tình là người bạn sẵn sàng nhập cuộc với bạn lúc tất cả những ai còn lại ngoảnh mặt bước ra

-LÚC BẤT HẠNH MỚI BIẾT ĐƯỢC BẠN HIỀN

-LÚC KHÓ KHĂN MỚI BIẾT AI LÀ BẠN, KHI HOẠN NẠN MỚI BIẾT BẠN LÀ AI
 
-QUỐC LOẠN THỨC TRUNG THẦN, GIA BẦN TRI HIẾU TỬ


                                                       ***

MẬT NGỌT CHẾT RUỒI 
















Gà CÁO  TINH  RANH   VÀ  CÔ   QUẠ ƯA NGHE NỊNH HÓT

Vào một buổi sáng đẹp trời có gã CÁO đang đưa cái mũi ngửi lùng sục mọi gốc cây tìm mồi ăn. Chợt CÁO ta thấy một cô QUẠ đang đậu trên nhánh cây khá cao trên đầu. Dĩ nhiên CÁO  đành chịu không thể nào bắt Quạ được, nên CÁO định bỏ đi. 

Chợt có một thứ khiến CÁO ngừng lại ngước lên nhánh cây lần nữa. Cô Quạ sao may mắn đến thế?! Mỏ QUẠ còn ngậm một miếng phô mai (fromage) hấp dẫn làm sao?!

-Ta chẳng cần đi xa đâu nữa đây là bữa sáng ngon lành cho ta đây rồi!

Gã CÁO tinh ranh nghĩ thầm trong đầu, hắn mon men trở lại dưới gốc cây:

- Cô Quạ ơi! chào cô, sao cô đẹp đến thế!

Cô Quạ nghe tiếng chào nghiêng đầu nhìn CÁO một cách ngờ vực? Tuy nghe lời nói ngọt ngào của Cáo nhưng mỏ Cô vẫn kẹp chặt miếng phô mai chẳng hề đáp lại.

 CÁO vẫn không nản, hắn vờ nói một mình nhưng cốt cho QUẠ nghe:

-Nàng quạ quả thật xinh đẹp và quyến rũ làm sao! Bộ lông nàng quá mượt mà! Còn đôi cánh- Ôi đôi cánh bóng bẩy, tráng lệ tuyệt trần! Tạo hoá sinh ra chi một nàng chim sao quá tuyệt vời! từ giọng hót đáng yêu, cho đến mọi thứ gì của nàng đều hấp dẫn nhất đời. Ta ước sao nàng cất lên tiếng hát? Chỉ một lời thôi cũng đủ cho ta tôn nàng lên làm Nữ Hoàng của các loài chim ngay?!

QUẠ không thể nào chịu nổi lời ca tụng ngọt hơn mật, đường kia. Cô quên phứt chuyện ngờ vực, cùng quên luôn miếng phô mai đang ngậm. Nàng khoái nhất là khi gã CÁO gọi mình là "Nữ Hoàng của những loài CHIM"...

Vừa há mỏ kêu lên tiếng "QUẠ" khoái trá tự hào; thì than ôi! miếng PHÔ MAI rơi xuống ngay cái miệng gã CÁO đang há sẵn đợi chờ?!

-CÁM ƠN CÔ QUẠ NHÉ!

Tiếng CÁO cám ơn  nghe 'rất ngọt'!

-Cô chỉ có tiếng khàn khàn thôi QUẠ ơi! còn trí thông minh của cô bỏ đâu nhỉ?

Nói xong CÁO ta bỏ đi mất./.

LỜI BÀN:
Bao giờ cũng vậy, thời nào cũng thế người đời ưa nghe lời nịnh hót ngọt ngào hơn tiếng nói thẳng ngay. Bụng bảo dạ chúng ta hay tự khuyên ta là chớ nghe lời tâng bốc ngọt ngào ru ngủ a dua với ta nhưng lỗ tai ta thường ưa lời hảo ngọt mới là lạ đời. Có thể do bản tính con người ta ưa vậy hay chăng? Ưa lời hảo ngọt tâng bốc thật quá nguy hại do chúng ta dễ dàng sa vào bẫy của những kẻ ưa lợi dụng để thủ lợi. Thế mà người đời hay mắc phải, chẳng ai chấp nhận lời nói thẳng nói thật bao giờ. Biết thế yếu của những kẻ hảo ngọt ưa xu nịnh nên sẽ có lớp người sống bằng nghề ' buôn nước bọt' hay 'uốn ba tấc lưỡi' để sống dựa vào ai ưa xu nịnh hay ưa tâng bốc.

-NHỮNG KẺ CHUYÊN XU NỊNH PHỈNH PHỜ SẼ SỐNG BÁM VÀO NHỮNG AI ƯA NGHE LỜI NÓI TÂNG BỐC CỦA HỌ

-MẬT NGỌT CHẾT RUỒI 

-Tuân Tử: KẺ CHÊ TA MÀ CHÊ PHẢI LÀ THẦY TA, KẺ KHEN TA MÀ KHEN PHẢI LÀ BẠN TA, KẺ CHUYÊN XU NỊNH TÂNG BỐC TA LÀ KẺ THÙ CỦA TA ĐÓ

Đinh trọng phúc 
dịch và lời bàn

Tuesday, May 5, 2026

NGỒI NHỚ MỘT KHOẢNG TRỜI XANH

 


MỘT KHOẢNG TRỜI XANH CHO TÔI NGỒI NHỚ THÁNG TƯ



   Lặng  

ngồi vườn sau, tôi chăm chú cố tình ngước nhìn lên bầu trời xanh cao chợt thấy tâm hồn lâng lâng thật lạ?


Vẫn biết đây là bầu trời xứ Mỹ, nhưng nếu tôi không nói thì khó ai biết được? Trời là trời, nơi nào mà chẳng giống nhau. Tôi cứ thả hồn bay bỗng, cứ cho trên kia là bầu trời quê hương. Ngẩng đầu lên để ngắm một màu thanh thiên bất tử.  Trong khoảnh khắc, tôi đưa trí tưởng tượng về phương trời xa xưa nào đó...


MỘT KHOẢNG TRỜI XANH TRÊN CAO 


Ngày đó khi hạ về, có những ngày trời trong xanh, không một dáng mây. Mấy mươi năm sau, nửa đời người sau bầu trời này chẳng gì khác biệt. Hay trời hôm nay không một cánh chim hay một cụm mây la đà bay về tận chân trời góc biển nào đó.


Bầu trời trong xanh là cả một không gian vô tận, không còn biên giới cho tầm mắt. Từ ngày  bé dại cho đến khi tuổi xế chiều hay  mãi mãi sau này tôi tin nó là màu xanh bất diệt. Nắng tháng Tư về, dưới khoảng trời trong vắt, tôi tưởng tượng như có phép mầu thu mọi sự kiện từ khoảng cách tới thời gian về một điểm chung không còn ranh giới giữa xa-gần, xưa-nay, già-trẻ. Bầu trời xanh bất tận kia  bao hàm sự tự do tuyệt đối. Làn sóng phóng đãng của tư duy cùng trí tưởng tượng sẽ thắng được mọi cánh chim trời. Do loài chim dù tự do bay nhưng vẫn có ngày rã cánh. Đám mây trời nào mà tránh được tan loãng sau một hành trình la đà thênh thang?


Trí tưởng tượng của tôi chợt lan man, đầu tiên có một đoạn của bài thơ CHIỀU của thi sĩ Hồ Dzếnh:




Trên đường về nhớ đầy

Chiều chậm đưa chân ngày

Tiếng buồn vang trong mây

Chim rừng quên cất cánh

Gió say tình ngây ngây...


Tôi nhớ lõm bõm chỉ ngần ấy thôi trong bài CHIỀU của người thi sĩ. Chỉ vài câu nhưng lại có những cái đích của sự vật như con đường, cánh rừng, hay cánh chim và đám mây để người thi sĩ năm xưa đặt nỗi nhớ vào đó. Đúng thật, những sự vật gần gũi cho ta đặt niềm nhớ nhưng vào đó thật dễ dàng và rất nhạy cảm cho những tâm hồn hữu tình cùng thi vị. Ngày xưa người thi sĩ đã buồn nhờ vào một cảnh chiều trước mắt người lãng tử và bước chân phiêu du. Có thể cảnh chiều buồn đã giục chân viễn khách bước nhanh trên đường về cố quận.  Riêng mình tôi hôm nay chỉ được cái tự do là ngắm lên một bầu trời xanh để cố tìm, lục lọi trong quá khứ xa xưa có những khoảng trời xanh bao la bất tận của ngày xưa? Một ngày xưa tôi chỉ có vài lúc ở chốn núi rừng làm bạn với chim muông cây cỏ và có một bầu trời trong xanh những lúc trời quang mây tạnh.  Chỉ có cái khác với bài thơ  CHIỀU do hiện tại có nhiều lớp người cùng hoàn cảnh giống tôi, đường về cố quận chắc sẽ gập ghềnh vách núi, nói trắng ra là không còn nữa.




Qua đám lá mới thay mang màu huyết dụ, đỏ bầm của cây plum, một khoảng trời cao cho tôi ngồi đây để có vài ấn tượng hay suy nghĩ bâng quơ. Nếu trong khoảng trời xanh hôm nay, có đám mây nào đó đang thênh thang bay,  tôi có thể định nghĩa cho một tự do nào đó.


Bầu trời hôm nay rất quen, quen từ thuở nào ... có thể là thời lính chiến khi nhiều lứa trai như tôi cùng khoác màu áo trận. Lúc đó nói đúng ra là đúng nửa thế kỷ trước chúng tôi những người lính hay nghêu ngao hát.

 chỉ có đất là lạ, là điểm cho tôi biết sự khác nhau về nơi chốn xa và gần, quê mình và quê người. Tôi nhớ lời bài hát năm xưa- thời thanh niên, đúng ra là đời lính chiến...





Ngày đó, chuyện xa...dù sao cũng là tương đối. "Trời Quen Đất Lạ" cũng tương đối. Đó là khoảng cách giữa Tiền tuyến-Hậu Phương. Chỉ xa nhau ngần ấy thôi trong vài mươi cây số nhưng người lính chiến đã cảm nhận quay quắt sự trống vắng, thèm khát cùng nỗi nhớ ngất ngây và ước ao cháy bỏng...

Xin đối diện một lần bên tôi
Cho tôi yêu bằng hình hài đó không thôi
Đến với tôi, hãy đến với tôi
Đừng yêu lính bằng lời


 
 Đúng năm mươi năm qua kể từ ngày ra đơn vị, lại một lần nữa tôi có cơ hội ngước nhìn lên bầu trời cao và trong xanh và kỷ niệm một thời trai trẻ hiện về. Tuổi già ập đến nhưng tôi còn mừng do tâm trí giúp tôi biết sự khác nhau về nơi chốn, xa và gầnquê mình và quê người.  Bao "Kẻ Ở Miền Xa" trong một bài hát hay tâm sự cho bao lứa thanh niên, đúng ra là đời lính chiến thường nghe cùng lẩm nhẩm đến thuộc lòng. Bài hát đó hay thân phận làm trai, ra đi, chiến đấu, cuối cùng ngày chịu đựng một thiệt thòi thua cuộc cùng số phận  đất nước tang thương. 


THA HƯƠNG

Rồi nửa đời người qua nhanh. Bạn và tôi cùng bao biến đổi cuộc đời, xao xác cảnh biển dâu như sóng ba đào ập vào ghềnh đá rồi biển cũng lặng sóng êm, nhưng thời gian của năm thập niên, nửa cuộc đời, phù du như giấc ngủ ban trưa. Tôi lại nghĩ phải tự an ủi cho mình do tôi còn diễm phúc ngồi đây để ngắm một bầu trời thật xanh, quảng khoát và thật sự tự do. Trên cao kia là một sắc màu tuyệt đối nhưng chẳng có gì, sự vô vi mà giải thích của con người chẳng còn ý nghĩa.  Có thể đó là sự vô tận của vũ trụ, một thứ mà thời gian chẳng là gì cả. Một bầu trời xanh không là quá khứ và chẳng là tương lai, nơi sinh diệt, hơn thua, thắng bại, sướng khổ, nhục vinh ...tuyệt  đối chẳng có ý nghĩa nào.  Một vũ trụ đi mãi đến vô cùng, nơi tư duy của  con người nhỏ bé như tôi hôm nay vĩnh viễn chẳng bao giờ với được ./.


TÁI ĐĂNG by 

Đinh  trọng Phúc 


 


BÌNH LUẬN TỔNG QUÁT- THẢM NẠN MỌI MẶT MÀ TRUMP GIEO CHO NƯỚC MỸ KHÓ BỀ HÀN GẮN

thưa bạn đọc Trước bầu cử 2024 có nhiều nhà phân tích chính trị đã cảnh báo cho nước Mỹ về những biến loạn cho Mỹ và cả thế giới nếu Tru...