CẬU TÔI VÕ VĂN HOA -Nguời Quảng Trị ra đi trong gian nan từng cất cao tiếng hát yêu đời

KÍNH NHỚ HƯƠNG HỒN CẬU VÕ  HOA bút hiệu TRẦN GIÃ VIÊN và NGUYỆT LÃNG

VĂN HOA -Nguời Quảng Trị ra đi cất cao tiếng hát yêu đời

Qua cái dáng ốm, đen, khắc khổ của ông, không ai ngờ bên trong ông tràn trề một tâm hồn văn nghệ. Non ba muơi năm, nguời bên Thác Trị An không ai lạ gì nguời nghệ sĩ đó. Với khả năng điều khiển chuơng trình của một MC trong đám cuới hay lễ hội, ông còn có khả năng trang trí rất đep mắt. Chưa kể đến chữ viết của ông; rất đẹp, những hàng nghiêng nghiêng, fantasie, bay buớm vô cùng.

Chuyện đáng nói nơi ông là KHẢ NĂNG VĂN NGHỆ. Một thời QT, ông cùng Trịnh duy Nhượng (chú Đặng sĩ Tịnh người Góc Bầu, đường Duy Tân QT cũ),Triều Sao Dại (chú Nguyễn hoàng Đoan cư dân thành phố QT cũ), Trần giã Viên (là bút hiệu của cậu Võ Văn Hoa) -ba nguời bạn văn nghệ - có một thời gắn kết bên nhau. Một quá khứ thân thiết đến độ... theo nguời viết chứng kiến vào thời hàn vi tại thành phố QT, hai người bạn Văn Hoa và Nguyễn hoàng Đoan từng chia nhau từng bữa ăn đạm bạc, thiếu thốn khi sự nghiệp thơ văn vốn dĩ đã nghèo. Làm sao quên qua ký ức đứa cháu ngoại trong nhà với những ngày lận đận với nghiệp văn thơ thì dĩ nhiên phải thiếu, phải nghèo. 

Xuất thân từ Phuờng Đệ Tứ thị xã Quảng Trị, ông lớn lên, cũng như bao lớp thanh niên ngang trang lứa đều từ giã "bút nghiên" khoác áo ka ki, màu xanh lính trận. Ba tay viết duới vùng trời nhỏ bé QT về phuơng diên báo chí văn nghệ v v... Thời trai trẻ, độc thân- ba người chưa được biết nhiều do tỉnh QT vào thời này là tỉnh "Địa Đầu", heo hút xa xôi. Ba người có môt quá khứ thân thiết, gần gũi, sẻ chia, nhất là Nguyễn hoàng Đoan và Trần giã Viên. Dù sau này, cuộc chiến và cảnh đời chia cắt "Bộ Tam" mỗi người một phuơng trời cách biệt nhưng cái quá khứ thơ văn, đàn hát, văn nghệ của ba người bạn một thuở hàn vi há dễ gì quên? Một số người lớn tuổi từng sống ở thành phố Quảng Trị ngày trước 1972 chưa quên ba người bạn do dưới khung trời thành phố êm đềm lại nhỏ bé bên dòng sông Thạch Hãn nước lững lờ trôi.

Quá khứ văn nghệ từ Tiểu Khu Quảng Trị của Văn Hoa với những tiếng hát "đàn chị" trước đây như chị Thu Vang (QT), ... Nguyệt (Hải Lăng) cùng ban Tâm Lý Chiến TKQT luôn có tay đờn của Văn Hoa . Môt Quá khứ của Nguyễn Hoàng Đoan trôi dạt vào phuơng Nam cùng Trịnh duy Nhuợng mỗi nguời mỗi nơi. Trịnh duy Nhượng biệt vô âm tín - 1975 làm ở ty thong tin văn hóa Khánh Hòa (Nha Trang ) Bệnh và mất tại Nha Trang vừa sau 1975.

 còn Nguyễn hoàng Đoan, sau này là chồng sau của ca sĩ Khánh Ly. Nguyễn hoàng Đoan sau khi qua Mỹ từng là người 'trợ thủ' đắc lực cho vợ. Tuy vậy, ông ít xuất hiện song hành với vợ ngoại trừ lần về thăm VN lần cuối 2014 và qua đời tại nam California đầu năm 2015.

Nguyễn Hoàng Đoan luôn là người trợ thủ đắc lực cho Khánh Ly (có lần liên lạc email với tác giả bài này anh nói luôn là người ở sau hậu trường giúp bà xã mà thôi, anh ít xuất hiện tại nam California)

Dấu Ấn Văn Nghệ Vẫn còn Sau cuôc 'Đổi Đời' 1975

Anh Nông Dân Đầy Tính Văn Nghệ Xã Tân Thiện Hàm Tân cùng Kỷ Niệm "phấn đấu " làm sao cho được "CẮT KHẨU" rời Xứ Động Đền Đất Đai Bạc Màu: 

Vào năm 1977 sau khi ra tù 'Cải Tạo' Sông Mao, ông về với gia đình Ngoại tại Động Đền Xã Tân Thiện Hàm Tân. Nơi đây ông vừa là một nông dân như bao nhiêu người khác trong thôn nhưng không ngưng 'tỏa' ra cái chất văn nghệ trong người. Một thời mà 'hộ khẩu' là một nỗi lo sợ cùng khó khăn cho người dân trong chế độ mới ra sao chắc hẳn ai cũng nhớ ám ảnh này. Khả năng văn nghệ của cậu Văn Hoa từng hướng dẫn cho những thanh niên thiếu nữ trong xã Tân Mỹ cùng Thôn Cam Bình có được đội văn nghệ  khá nổi tiếng trong huyện Hàm Tân. Những "diễn viên bất đắc dĩ " ra sao?
 trong thôn dù muốn dù không cũng phải sốt sắng để được cho cắt khẩu đi tìm đất sống. Chữ ký của CA Thôn là một quyền năng 'tối thượng' cho những ai đã "phấn đấu" cho thật sốt sắng mới được xã cho phép "cắt khẩu"  để ra đi tìm sự nghiệp? Những ví dụ trong gia đình ngoại Cậu đã qua khả năng lập nhóm văn nghệ xã hay và đặc biệt qua tài phối trí lĩnh xướng cho những "tốp ca" và gạn lọc giọng ca đơn...nhóm văn nghệ Tân Mỹ từ đó khá nhất trong huyện Hàm Tân (gần giữa thập niên 1980) từ đó cậu được trả quyền công dân và được cắt khẩu ...vợ của người viết từng là giọng ca và lĩnh xướng nổi trội trong ban văn nghệ Tân Mỹ sau này mới được "cắt khẩu" và vội giã từ thôn trang để đi tìm vào nghề sư phạm cấp I.


Tác giả bài này khi được ra tù "cải tạo" vào tháng 6/1980 thì người cậu đã rời vùng đất mang tên Động Đền nơi tập trung phần đông lưu dân Quảng Trị vào đó theo chương trình Khẩn Hoang Lập Ấp từ cuối 1973 và cậu được thảnh thơi hơn tung cánh chim trời bạt gió phiêu lưu vào được vào những vùng đất đai tốt hơn như Căn Cứ , Sùng Nhơn Xuân Sơn sau này là Trị An.

Rõ ràng người dân một thời bao cấp, ràng buộc khổ sở trăm bề? Tự do đi lại là chuyện viễn mơ? Phải phấn đấu hết sức mới được trên ký cho chuyện 'cắt hộ khẩu' để mà ra đi tìm nguồn sống? Người thì được cắt khẩu mới đi học được sư phạm làm cô giáo; trước là cái nghề kiếm "mười ký gạo' hay ba mươi hai đồng bạc Bắc mà sống...biết bao nhiêu người ra đi từ cái Ban VĂn NGhệ của Xã Tân Thiện

Cái móc "đổi đời' đã xô đẩy bàn tay nghệ sĩ thay đổi một cách lạ lùng, từ tù đày cho đến hình ảnh lao lư như cái cảnh 'anh hùng mạt vận vào rừng đốt than' chẳng khác chi bao kẻ khác, những ai từng khóac chiến y. Những vùng rừng Hàm Tân, Căn Cứ, Xuân Sơn Bình Giã, cho đến Thác Trị An nơi nào cũng có những hầm than của Văn Hoa nhả khói. Những sợi khói xám xanh ngày ngày bốc lên bầu trời, Ông cũng như bao con nguời ' lỡ vận' khác đếm ngày qua. Nguời nghệ sĩ tạm gác qua tiếng đàn câu thơ vì cuộc sống, vì chén cơm manh áo  như bà con vùng 'kinh tế mới'. 

Ôi người viết nhớ làm sao một lần đi bán bánh dạo lên tận Xuân Sơn có dịp vào thăm hầm than của người cậu nghệ sĩ trong rừng...

hình này chỉ có tính minh họa cho bài viết 

Cái hầm than cậu xây bằng đất sét, tô quét láng ô chẳng khác chi là căn nhà trú ngụ. Mà hầm than cũng chẳng khác chi là "nhà" do cậu một mình ở trong rừng suốt ngày, tối mịt mới về. Sớm ra thăm hầm than, việc trước tiên là cậu lo QUÉT trước sau hầm than sạch bóng chẳng khác chi căn nhà ta ở? Hàng ngày cậu đi cưa cây...từng khúc bằng lăng nặng nề càng lúc càng xa một mình cậu vác về để bỏ đầy hầm than cố định đó? Vất vả nhất là những khi trời mưa đường rừng gập ghềnh trơn trợt. Thăm cái hầm than mới thấy tâm hồn người nghệ sĩ vẫn còn trong người người cậu ruột..,

 Đố ai quét sạch lá rừng, 

Để tôi khuyên gió gió đừng rung cây..,

Ôi hình ảnh cậu tôi vào rừng sáng sớm tay quét sạch lá rừng trước sau cái hầm than thân yêu của ông mà thấy thương và tội làm sao?

Những Năm Đổi Mới; dần dà đưa Văn Hoa về lai lời ca tiếng đàn

Thay đổi kinh tế, môt thời 'bao cấp' dần dà lột vỏ. Cuộc sống nguời dân bên thác Trị An nay không còn là những hầm than, những khúc gỗ cẩm xe, vàng tâm từng ngày đi lên Thành Phố nữa. Ông có cơ hội về lại cuôc sống hợp với năng khiếu của mình.

Với kinh nghiệm về văn nghệ lâu năm, Văn Hoa có khả năng bố trí giọng hát, lựa giọng cùng phối cảnh cho một truờng khúc, hợp ca v v ..Ngoài khả năng điều phối một ban văn nghê như thế, ít ai biết đuơc ông có tài trang trí đẹp mắt, trang nhã. Bà con bạn bè dần dà mời ông đi làm MC, nhất là nghe lại tiếng hát năm xưa, những bài ca quê huơng của Phạm đình Chuơng. Lê Thuơng, Phạm Duy, Lam Phuơng một thời qua tiếng hát cũng quê huơng là Duy Khánh. Nguời nghe không ngờ Ông tuổi đã cao mà chất giong còn manh mẽ, trầm ấm đến thế. Nguời Tri An cũng không ngờ bài "Tiếng Sông Huơng" Ông còn mãi giữ "phong độ"...

"Quê huơng em nghèo lắm ai ơi , mùa đông thiếu áo hè thời thiếu ăn ..."

hay 

"Hỏi em rằng em ở ngoài ấy ra sao ..."
"Đố ai quét sạch lá rừng..."

Nguời nghe không ngờ với cái tuổi quá thất thập, mà giọng ca Văn Hoa không yếu đi chút nào? chất giọng ông trầm ấm của ông qua các bài "Đố Ai", "Thư Về Em Gái Thành Đô", Tiếng Sông Hương... làm nguời nghe chạnh lòng nhớ Duy Khánh, nhớ sao da diết người ca sĩ Quảng Trị đã ra đi mãi mãi!

Vẫn còn tiếng hát trầm ấm của Văn Hoa như còn vương đọng mãi trong lòng bà con bên Thác Trị An hay Thị Trấn Vĩnh An. Người nghê sĩ lão thành này đã một lần lên Sài Thành thi tuyển giong ca (Tiếng Hát Mãi Xanh 2014) ; tiếc rằng, do tuổi cao nên Ông không thể nào sánh vai đuơc với giới trẻ đang lên . Dù sao, đây là môt điểm sáng trên bầu trời văn nghệ của dân Thác Trị An.

Từ ông già bà lão đã đành; giới trẻ rất ai' mộ, tiếng hát, tiếng đàn ghi ta điêu luyện của Ông. Vùng đất mới Tri An, nguời Quảng trị khá đông, thế hệ trẻ QT sinh ra tại Đồng Nai, Trị An ... cả một trời quê cũ Quảng trị đang xúc động sống lại trong Văn Hoa.

Chúc nguời ca sĩ, nghệ sĩ Văn Hoa thân tâm an lạc, vui chơi văn nghệ lâu dài với bà con trên quê huơng mới Đồng Nai.

Đinh trọng Phúc

24/12/2017

Tái edit ngày 11/6/2026

-0-0-0-0--0-0-

Tin buồn
Cậu VÕ VĂN HOA MẤT
Xin kính báo với bà con, bạn bè của cậu VÕ VĂN HOA , cậu đã từ giã cõi đời này vì bệnh ngặt nghèo.
Cậu mất lúc 11 giờ 58 phút ngày 23-12-2017 tức ngày mống 6 tháng 11 âm lịch năm Đinh Dậu.
Lễ tang của cậu sẽ báo cụ thể sau. Kính báo để bà con, bạn bè cậu được biết .
( Cháu cậu_ Đinh Thị Hiêp)

   TIN  BUỒN

Ái hữu CHS Nguyễn Hoàng - SaiGon 

  xin báo tin buồn :

Anh VÕ VĂN HOA, CHS NH niên khoá 1956,

Sinh 1942 tại Quảng Trị

Đã qua đời ngày 24-12-2017 nhằm ngày 7-11 Đinh dậu Tại Trị An, Đồng Nai.

Hưởng thọ 76 tuổi

  

Ngày động quan 9:30 , 26-12-2017

An táng tại nghĩa trang thị trấn Vĩnh An. Trị An, Đồng Nai.

Ngày 25-12, Đại diện Ban LL Nguyễn Hoàng SG đã đến phúng viếng và  chia buồn và cùng chị Hoa và gia đình.

Xin báo tin đến gia đình Nguyễn Hoàng gần xa.

p.s: Anh Hoa lúc sinh thời là người tích cực trong các hoạt động nối kết đồng môn và đồng hương. Thời khó khăn, anh Hoa và anh Võ Minh Lạc đã từng đưa ban nhạc từ Trị An về chung vui với họp mặt đầu Xuân của Nguyễn Hoàng SG. Xin Vĩnh biệt một trưởng huynh NH đáng kính.