Monday, August 10, 2026

CHÁU ƠI SAO QUÁ DƯ THỪA?


                          TIẾP TỤC QUA NHÀ CHÁU NỘI NĂM NAY ĐỒ CHƠI PHÒNG CHÁU NỘI RÔ 11/2024 CŨNG DƯ THỪA CÒN NHIỀU HƠN CHÁU NGOẠI NỮA?


    Mới ba sinh nhật mà đồ chơi trẻ con của thằng cháu ngoại sao nhiều thế này? Xe truck, camion, máy bay, siêu nhân…không kể hết? Bạn bè vợ chồng con gái tôi đông, dĩ nhiên xứ này đồ chơi mỗi lần sinh nhật lại không biết bỏ đâu?

Dần hồi có một cảm giác ái ngại đối với cháu ngoại, có thể riêng tôi "khám phá" ra là nó đang lâm vào "khủng hoảng dư thừa"!? Thứ tâm lý này do ông ngoại nó biết chứ thằng cháu làm sao hiểu thấu? Cháu tôi chỉ còn lâm vào hậu quả:

- không biết thích chơi cái gì nữa!?

Đó! cháu đá lông lộc một thứ một nơi?Thứ nào nó thích lắm cũng chỉ hai ngày là chán chơi! Ông ngoại qua giữ cháu lại mất công dọn dẹp? Phải kể đến bao nhiêu thứ đồ chơi nhỏ xíu, linh tinh từng bỏ vào thùng nhựa màu... Cháu lại nghịch đổ ra một đống, ông ngoại tiếp tục hốt vào thùng đủ mỏi cả lưng...rồi cháu lại đổ ra? 

-Rõ khổ!

núi hay đống đồ chơi như vậy làm cháu chẳng biết chơi món gì?
Nước Mỹ với chủ nghĩa trọng thương, nếu chừng mực thôi thì biết bán cho ai? Khuyến mãi, cha mẹ đi mua, con hết xài mong có dịp đi cho bạn bè mỗi khi có dịp mời sinh nhật, thôi nôi...những hộp đồ còn mới thì cho trong dịp bạn mời sinh nhật. Nhưng có những núi đồ đi tặng bạn bè có con nít sinh sau, dần dà chất thành từng "núi"? Rồi sao nữa? Có thể lại đem đi bỏ ngoài đường với FREE nhưng có con nít họ cũng lâm vào tình trạng giống nhau? rồi chẳng ai màng do họ sợ đầy nhà

                                    ***


Có khi ngồi giữ cháu, ông ngồi nhớ về quá khứ, một thời khổ cực trước đây bên quê nhà. Ngoại nhớ con búp bê “mắt nhắm mắt mở” làm sao! Đó là nhờ chuyến đi xa thăm bà con, được mớ tiền, nhịn sắm mua cho con gái- tức mẹ đứa cháu ngoại hôm nay. Ôi con búp bê kia quả là 'một trời thích thú' của đứa con gái vợ chồng tôi. Kiếp sống rẫy nương làm gì sắm nổi? Con gái tôi ‘vang danh’ khắp xóm nhờ con búp bê mắt ‘nhắm mở’ này. Bạn nó quanh xóm, đứa nào thân con tôi chỉ cho bồng hay rờ “một xí” thôi, không hơn không kém. Con gái tôi say mê với con búp bê chơi không hề chán, lũ bạn nó chuyên ...la cà xin xỏ. 

Thật là cả một bầu trời vui sướng cho con gái ngày xưa nơi vùng nương rẫy!


minh họa con búp bê duy nhất trong xóm cũ

Con búp bê tôi nhớ trong khoảng thời gian gian nan nghèo cực như thế quả là của hiếm. Mà nó hiếm thật; trong thôn tôi ở chỉ một mình nó thôi! Nó được nâng niu, được bà xã tôi may cho nó cái áo mới. May xong áo cho con búp bê đó, con gái tôi chơi cho đến lúc nó cũ mèm, màu da nhạt đi, mắt không còn nhắm mở gì được? Rồi đến một thời gian mất cả cánh tay! Tội nghiệp con búp bê! Thế nhưng con tôi, và lũ nhỏ bạn vẫn chơi với nó suốt một thời gian cho đến ngày gia đình tôi từ biệt quê hương.

1984 nhớ sao những ngày đi bán đường xa! Cái cần xé sau lưng một chiếc xe đạp thồ là kế sinh nhai của người viết

Có con búp bê mắt nhắm mở đó là thời tạm gọi đổi mới rồi. Trước đó vài năm làm gì có búp bê? Tôi sinh con trai đầu lòng vào cuối năm 1983. Có gia đình rồi tức tôi phải đi bán kẹo thèo lèo chiên đàng xa lên tận Bà tô, Xuân Sơn Bình Giả. Con đường gió cát, một chuyến đi phải hai ba ngày mới về đến nhà. Nhớ làm sao con mèo nhựa mua từ đường xa về cho con trai đó là thứ chơi duy nhất. Thằng con trai chưa biết chi miệng cười khi con mèo nhựa bóp hơi ra kêu "meo meo"?

Một thời thiếu khổ nhưng biết bao nhiêu niềm hạnh phúc dâng trào từ thứ đồ chơi đơn điệu nghèo nàn? Hạnh phúc dễ đến cho lớp người thiếu thốn. Rồi khi quá dư thừa ngay cả từng núi đồ chơi chưa hẳn ta đã thấy sướng sung?


Con trai đầu lòng 1984 và con mèo nhựa 200 bạc bắc, cha nó đi bán thèo lèo tận Bà Tô, Bình Giã mua về cho con


Người viết thường suy nghĩ: 

Phải chăng “nghèo cũng có một triết lý” của nó? Nhìn cảnh con nít bên này quả là một vấn đề cho tôi suy nghĩ như thế. Đâu phải riêng cháu tôi? Con nít nhà nào ở đây cũng một phòng đồ chơi đầy ăm ắp. Túng quá có nhà bê luôn cả thùng đem bỏ lề đường do con cháu họ chẳng còn “đoái hoài”? Cái nghịch cảnh do dư thừa là thế? Cha mẹ chúng ở đây cũng biết dư thừa là lũ nhỏ nó mau chán nhưng một lần đi shopping thương con không sắm không được.

Hay cứ lần sinh nhật hay Giáng Sinh …là dịp quà gói đầy nhà…


Vợ chồng tôi vừa qua tiểu bang khác thăm đứa cháu nội con của con trai thứ hai. Nó sinh sau hai đứa cháu ngoại ở đây. Đứa cháu nội tôi cũng lâm vào thứ “bệnh dư đồ chơi” này chẳng chút gì khác biệt. Đồ chơi nó đầy một phòng ngủ, lại lan qua phòng living room, rải rác góc bếp hoặc cầu thang. Lại tội cho đứa cháu nội. Bốn ngày thăm cháu, tôi chẳng được phút nào mục kích nó “mân mê” thứ đồ chơi nào cả? Nó chẳng thích và chẳng "đoái hoài".


Rồi năm nay 2024, nhà 2 đứa cháu nội con trai cả- cu Rô cu Ryn đồ chơi lại đầy ăm ắp còn ...nhiều hơn mấy đứa cháu trước nữa?!


Hình ảnh ngày cuối tháng 11/ 2024 nhà cháu Đích tôn - cu Rô đồ chơi dư thừa không chơi lại bỏ một ...đống sau khi vừa cho bớt mấy bao lớn?




-0-0-0-0-
THÚ VUI NGÀY XƯA THỜI NHỎ DẠI

NÓI VỚI CHÁU 

Phải chăng do quá dư thừa, mà con cháu chúng ta ở xứ này không hề có được cái cảm giác hạnh phúc sung sướng khi sự ước ao được thỏa mãn? Ông lại tưởng tượng giá như cháu tôi chỉ có một chiếc xe nhựa nho nhỏ nào thôi, không còn sự chọn lựa nào khác, có thể nó có những phút giây sung sướng ngập tràn.

 Nếu như ông có "phép mầu" nào đưa mấy đứa cháu tôi về lại thời ông chúng hay cha mẹ chúng lúc còn nhỏ dại. Ôi nhớ làm sao...cái chong chóng làm bằng lá dứa dại hay vài viên bi hay chỉ một con búp bê thôi; có thể mấy đứa cháu thời bây giờ sẽ mân mê, sung sướng ngập lòng.

Có thể ông nghiệm ra: ở đây nên cho con nít 'in ít'  đồ chơi, chớ cho chúng dư thừa nữa.

Té ra thừa cũng khổ! Ông lại thấy tội cho mấy đứa cháu ông chẳng hề "chịu chơi" trước cả 'núi' đồ chơi quá nhiều như thế. Khi có quá nhiều chọn lựa, chính người lớn cũng lúng túng không biết chọn thứ gì huống gì trẻ nhỏ. 

Nhìn cảnh thời nay mấy đứa cháu nội ngoại chẳng đoái hoài gì bên đống đồ mà lòng ông lại thấy tội cho các cháu biết chừng nào? Ông không hề nói dối khi ông nói "tội" cho các cháu. Lý do dễ hiểu lắm là sự thích thú mân mê của các cháu khi không bị "đánh mất" tự lúc nào. Niềm thích thú và trân quý hay mân mê tuổi nhỏ té ra phải được đem lại từ sự chừng mực và hạn chế hay nói đúng ra là vừa phải thôi. Giá như mà được thế thì các cháu của ông đây sẽ vui sướng biết chừng nào?

Đây là suy nghĩ thật lòng của một người ông khi nghĩ lại một quá khứ của thiếu thốn mọi thứ trên đời nhưng đổi lại cái giá trị vật chất từng có được cái giá của nó đích thực hơn cái thời đại dư thừa của các cháu hiện tại. Dù ở Mỹ hay tại các thành phố bên quê nhà hiện nay có thể đang lâm vào một tình cảnh chung cho bao lớp trẻ nhỏ đó là quá thừa quá dư?

Ông tin có ngày các cháu hay ba mẹ các cháu sẽ tin vào điều ông nghĩ./.


edition 11/8/2026

Đinh trọng Phúc

No comments:

Post a Comment

HỒI KÝ MIỀN NAM (1)

  LỜI GIỚI THIỆU của ông Nguyễn Châu Nguyên GS Triết Trường Quốc Học Huế trước 1975  Đinh Hoa Lư là bút hiệu của Đinh trọng Phúc. Tác giả si...